
Hazy India Pale Ale
Hazy IPA to współczesny amerykański styl piwa górnej fermentacji, ukształtowany na początku XXI wieku w północno-wschodniej części Stanów Zjednoczonych, szczególnie w Nowej Anglii.
Charakterystyka stylu
Wygląd
Barwa od słomkowej do złotej, czasami z pomarańczowym odcieniem. Mętne, często nieprzejrzyste, ale dopuszczalne są także wersje lekko zamglone. Nie powinno być błotniste. Wszelkie widoczne elementy „zawiesiny”, takie jak chmiel, grudki drożdży lub inne są wadą. Piana o obfitości od średniej do wysokiej, biała lub w kolorze złamanej bieli, trwała, drobnopęcherzykowa, choć w mocniejszych wersjach może szybciej opadać.
Aromat
Balans zdecydowanie w kierunku intensywnego aromatu chmielowego, wspieranego przez estry owocowe oraz słodowością pozostającą na dalszym planie. Aromat chmielowy od średnio wysokiego do wysokiego, przede wszystkim owocowy, przywodzący na myśl owoce tropikalne, cytrusowe i pestkowe, ale mogący również wnosić nuty białych owoców, winogron, melona, owoców jagodowych lub kokosa. Uzupełniające akcenty kwiatowe, żywiczne, iglaste, ziołowe lub lekko naftowe są dopuszczalne, o ile współgrają z dominującą owocowością. Dominujące nuty cebuli, czosnku, szczypiorku lub skoszonej trawy są niewłaściwe. Owocowość uzupełniona estrami owocowymi (raczej w kierunku aromatu brzoskwiń, moreli, cytrusów niż czerwonych owoców) na poziomie od niskiego do średniego. Słodowość o charakterze zboża, biszkoptów, herbatników na poziomie od niskiego do średnio niskiego. Może wystąpić alkoholowość do poziomu niskiego, ale najlepsze egzemplarze będą pozbawione tej cechy.
Smak
Balans jest zrównoważony, ewentualnie nieznacznie przesunięty w stronę chmielowej goryczy lub odsłodowej słodyczy. Profil dominują nowofalowe i owocowe smaki chmielowe odzwierciedlające te z aromatu na poziomie od średnio wysokiego do wysokiego. Uzupełniające akcenty kwiatowe, żywiczne, iglaste lub ziołowe są dopuszczalne, lecz nie powinny dominować nad owocowością. Dominujące nuty cebuli, czosnku, szczypiorku lub skoszonej trawy są niewłaściwe. Estry owocowe (raczej w kierunku żółtych owoców i cytrusów niż czerwonych owoców) na poziomie od niskiego do średniego. Słodowość o charakterze zboża, biszkoptów, herbatników na poziomie od niskiego do średniego. Dopuszczalny alkohol do poziomu średnio niskiego, ale nigdy nie powinien być przeszkadzający. Dopuszczalna słodycz resztkowa do poziomu średnio niskiego. Owocowy charakter chmielu i estrów może dodatkowo wzmacniać wrażenie słodyczy. Finisz półwytrawny. Średnio długi posmak o wyraźnie chmielowym (owocowym) charakterze.
Goryczka
Goryczka chmielowa od niskiej do średniej, łagodna i dobrze balansująca słodycz. Od krótkiej do średnio długiej, stopniowo zanikająca, bez nieprzyjemnego zalegania. Nie powinna być drapiąca, szorstka ani paląca.
Odczucie w ustach
Pełnia średnia do średnio wysokiej. Piwo powinno być gładkie, aksamitne, sprawiające wrażenie „soczystości”. Nagazowanie średnio niskie do średniego. W mocniejszych wersjach dopuszczalny rozgrzewający efekt alkoholu o niskim natężeniu. Brak ostrej, chmielowej cierpkości i ściągania.
Komentarz
Hazy IPA to współczesny amerykański styl piwa górnej fermentacji, ukształtowany na początku XXI wieku w północno-wschodniej części Stanów Zjednoczonych, szczególnie w Nowej Anglii. Heady Topper z browaru The Alchemist należy uznać za jedną z najważniejszych inspiracji i jeden z wczesnych przykładów kierunku, z którego rozwinął się styl. W kolejnych latach styl wykroczył poza region swojego pochodzenia i przyjął wiele interpretacji, zachowując wspólne założenie: połączenie intensywnego charakteru chmielowego z pełniejszą, miękką i gładką teksturą oraz stosunkowo niską goryczką.
Soczystość tego piwa objawia się jako całościowe wrażenie sensoryczne tworzone przez intensywne owocowe aromaty i smaki chmielowe, współgrające z nimi estry, miękką goryczkę oraz gładką teksturę. Mętność jest charakterystyczną, ale nie najważniejszą cechą stylu i nie powinna być traktowana jako cel sam w sobie. Powstaje przede wszystkim w wyniku tworzenia stabilnych układów koloidalnych z udziałem białek i polifenoli. Na jej intensywność i trwałość wpływają między innymi skład zasypu, ilość oraz moment dodawania chmielu, wybrany szczep drożdży, przebieg fermentacji i pH piwa. Nie powinna wynikać z obecności surowej skrobi, nadmiernej ilości zawieszonych drożdży ani innych cząstek świadczących o nieprawidłowo przeprowadzonym procesie.
W porównaniu z klasycznym American IPA, a zwłaszcza West Coast IPA, Hazy IPA jest zazwyczaj pełniejsze, mniej wytrawne i mniej gorzkie, a jego profil chmielowy mniej koncentruje się na aromatach żywicznych, iglastych lub kwiatowych. Nie należy jednak utożsamiać stylu z Milkshake IPA lub Fruit IPA, w których charakter piwa jest wyraźnie kształtowany przez laktozę, wanilię, owoce, przeciery owocowe albo inne dodatki smakowe. W Hazy IPA wrażenie owocowości powinno pochodzić zasadniczo z użytych odmian chmielu i fermentacji.
Surowce i technologia
Surowce
Zalecana jest woda o niskiej alkaliczności z profilem mineralnym wspierającym gładkość i pełnię piwa. Zazwyczaj korzystna jest przewaga chlorków nad siarczanami, bez nadmiernego zwiększania całkowitej mineralizacji. Skład wody należy każdorazowo dopasować do receptury. Jako orientacyjny punkt wyjścia proponuje się:
Po chmieleniu na zimno należy mieć na uwadze możliwość dodatkowego odfermentowania wskutek działania enzymów chmielowych, czyli hop creep, i zapewnić drożdżom warunki do redukcji powstającego diacetylu. Samo schłodzenie piwa nie gwarantuje zatrzymania tego zjawiska po późniejszym ogrzaniu. Przed rozlewem konieczne jest dokładne oddzielenie osadu chmielowego i nadmiaru drożdży od piwa. Od chmielenia na zimno przez chłodzenie, transfery i rozlew należy maksymalnie ograniczać dostęp tlenu, najlepiej wykorzystując układ zamknięty i zbiorniki przedmuchane CO₂.
Woda
Zasyp
Podstawę zasypu stanowią jasne słody jęczmienne, przede wszystkim pilzneński lub jasny pale ale. Często stosuje się również słodowaną lub niesłodowaną pszenicę i owies, zwykle łącznie około 15-30% zasypu, aby wspierać teksturę, pianę i tworzenie zmętnienia. Ich udział nie jest jednak warunkiem uzyskania stylowego piwa. Możliwy jest niewielki dodatek jasnych słodów dekstrynowych, natomiast słody karmelowe należy pomijać lub ograniczać tak, aby nie wnosiły wyraźnego karmelu, tostowości ani nadmiernie ciemnej barwy.
Zacieranie i gotowanie
Zacieranie najczęściej prowadzi się infuzyjnie, z główną przerwą w temperaturze około 65-68°C przez 45-60 minut lub do pełnego scukrzenia. Temperaturę zacierania należy dobierać łącznie z odfermentowaniem wybranego szczepu drożdży, tak aby osiągnąć zakładany ekstrakt końcowy i półwytrawny finisz. Gładkości i pełni nie należy budować przez celowe niedofermentowanie ani pozostawianie niescukrzonej skrobi. Przy większym udziale pszenicy i owsa pomocny może być dodatek łuski ryżowej ułatwiający filtrację.
Gotowanie trwa zazwyczaj około 30-60 minut. Wczesne dodatki chmielu mogą być niewielkie lub nawet zostać pominięte, na rzecz chmielu dodanego na późniejszych etapach. Znaczną część chmielenia na gorąco przenosi się na whirlpool lub hop stand, orientacyjnie w temperaturze 75-85°C przez 15-30 minut, przy dawce około 3-6 g/l. Należy pamiętać, że również na tym etapie powstaje goryczka, zależna od temperatury, czasu kontaktu i zawartości alfa-kwasów.
Technologia
Preferowane są świeże chmiele o intensywnym i nowofalowym profilu owocowym dowolnego pochodzenia. Chmielenie na zimno stanowi kluczowy element technologii. Orientacyjna łączna dawka wynosi 8-15 g/l granulatu, zależnie od odmiany. Chmiel można dodawać jednorazowo lub w kilku porcjach, pod koniec fermentacji albo po jej zakończeniu. Dodatek podczas aktywnej fermentacji może wspierać biotransformację, ale nie jest konieczny do uzyskania soczystego profilu ani trwałego zmętnienia. Czas kontaktu wynoszący około 2-3 dni jest często wystarczający, ale należy dopasować go do temperatury i sposobu chmielenia. Zwiększanie dawek nie daje proporcjonalnego wzrostu aromatu i może nasilać szorstkość oraz roślinny charakter.
Drożdże i fermentacja
Do fermentacji stosuje się drożdże górnej fermentacji, wytwarzające estry owocowe współgrające z chmielem, szczególnie o charakterze brzoskwiń, moreli i owoców tropikalnych. Odpowiednie są między innymi szczepy brytyjskie lub dedykowane tego typu piwom. Dobór nie powinien opierać się wyłącznie na słabej flokulacji, ponieważ trwała mętność nie wymaga utrzymywania komórek drożdży w zawiesinie. Fermentację prowadzi się zazwyczaj w temperaturze 18-22°C, zgodnie z wymaganiami szczepu, zapewniając właściwą dawkę zdrowych drożdży.
Historia zmian
Pełny dziennik zmian w opisie stylu w kolejności chronologicznej.
Korekta wraz ze zmianą nazwy stylu
Korekta
Akceptacja KS
Korekta
Opracowanie opisu stylu
