MPPD Logo
Märzen

Märzen

Opis dotyczy tradycyjnego niemieckiego marcowego o bursztynowej do miedzianej barwie i wyraźnym chlebowym oraz tostowym charakterze słodowym.

EKSTRAKT
13–15°Blg
ALKOHOL
5–6,2% obj.
GORYCZKA
20–35IBU
BARWA
18–35EBC

Charakterystyka stylu

Wygląd

Barwa piwa od jasnobursztynowej do miedzianej. Piwo klarowne. Piana biała lub lekko zabarwiona, drobnopęcherzykowa i zbita, o średnio wysokiej do wysokiej obfitości oraz wysokiej trwałości.

Aromat

Balans zdecydowanie w kierunku bogatego aromatu słodowego, z chmielowością pozostającą na dalszym planie. Średni do średnio wysokiego aromat słodowy o charakterze chlebowym, tostowym, pieczywa razowego, herbatników i grzanek. Jako uzupełnienie profilu mogą występować maksymalnie niskie aromaty karmelowe. Niski aromat chmielu o charakterze ziołowym lub kwiatowym w tle. Dopuszczalny do niskiego poziomu, nieprzeszkadzający poziom alkoholu, ale najlepsze egzemplarze powinny być go pozbawione. Czysty charakter lagerowy: brak estrów, diacetylu, aromatów siarkowych.

Smak

Balans słodyczy i goryczy zasadniczo wyrównany, z możliwością niewielkiej przewagi słodyczy na początku degustacji. Smak słodowy od średniego do średnio wysokiego, bogaty i złożony, z dominującymi nutami chleba, tostów, pieczywa razowego, herbatników oraz grzanek. Dopuszczalne niskie nuty karmelowe. Smaki chmielowe (ziołowe lub kwiatowe) od niewyczuwalnych do niskich. Smak alkoholu niewyczuwalny lub niski, łagodny i dobrze wkomponowany. Czysty charakter lagerowy: brak estrów, diacetylu, aromatów siarkowych. Finisz wytrawny do półwytrawnego, bez zalegającej słodyczy. Posmak średniej długości, przede wszystkim o charakterze chlebowym.

Goryczka

Goryczka chmielowa, o średnio niskiej do średnio wysokiej intensywności i średniej długości. Jej natężenie powinno odpowiadać pełni oraz intensywności słodowego charakteru piwa. Gładka, bez ostrości i nieprzyjemnego zalegania. Powinna równoważyć początkową słodycz i wspierać wytrawne zakończenie.

Odczucie w ustach

Pełnia średnia do średnio wysokiej. Wysycenie średnie. Tekstura gładka, miękka, niekiedy delikatnie kremowa. Pomimo pełni piwo powinno pozostawać łatwo pijalne, bez lepkości i oblepiającego odczucia. W mocniejszych wersjach dopuszczalne niskie, łagodne rozgrzewanie alkoholowe. Odczucie ściągające i śliskie niepożądane.

Komentarz

Opis dotyczy tradycyjnego niemieckiego marcowego o bursztynowej do miedzianej barwie i wyraźnym chlebowym oraz tostowym charakterze słodowym. Nazwa Märzen bywa również stosowana do piw o innym profilu, dlatego nie wszystkie piwa sprzedawane pod tą nazwą odpowiadają przedstawionej charakterystyce.

W porównaniu z jasnym festbierem marcowe ma ciemniejszą barwę i mocniej zaznaczone nuty opiekanego pieczywa. Zwykle jest pełniejsze i mocniejsze od lagera wiedeńskiego, choć granice między tymi stylami mogą się częściowo pokrywać. Od ciemnego koźlaka odróżnia je niższa moc i mniejsza intensywność słodowego charakteru. W zestawieniu z czeskim lagerem półciemnym zwykle wykazuje mniej chmielowości i większy nacisk na chlebowy oraz tostowy profil słodu.

Nazwa stylu nawiązuje do warzenia piwa w marcu, pod koniec chłodnej części roku. Dawne bawarskie ograniczenia sezonu warzelniczego oraz trudności z produkcją trwałego piwa latem sprzyjały warzeniu mocniejszych i silniej chmielonych piw przeznaczonych do dłuższego przechowywania w chłodnych piwnicach. Współczesna bursztynowa odmiana marcowego ukształtowała się w XIX wieku, a jej obecność na monachijskim Oktoberfeście wiąże się z rokiem 1872. Sam festiwal wywodzi się z uroczystości ślubnych z 1810 roku. W drugiej połowie XX wieku bursztynowe marcowe było stopniowo wypierane na Oktoberfeście przez jaśniejszy festbier, który pod koniec stulecia stał się dominującym piwem imprezy. Marcowe zachowało jednak miejsce w ofercie niemieckich browarów.

Surowce i technologia

Woda

Woda powinna wspierać pełnię i łagodny charakter piwa. Dobrym punktem wyjścia jest umiarkowana mineralizacja z przewagą chlorków nad siarczanami. Skład wody, jej alkaliczność i ewentualne zakwaszanie należy dobrać do zasypu, kontrolując pH zacieru. Zalecana jest przewaga chlorków w stosunku od 2:1 do 3:1, ale należy ją rozpatrywać łącznie ze stężeniami obu jonów. Sugerowane wartości składu wody:

Ca (wapń)
50–75 ppm
Mg (magnez)
0–25 ppm
Na (sód)
0–50 ppm
Cl (chlorki)
50–150 ppm
SO4 (siarczany)
0–100 ppm
HCO3 (dwuwęglany)
0–120 ppm

Zasyp

Podstawę zasypu stanowi słód monachijski, uzupełniany słodem pilzneńskim, wiedeńskim lub ich mieszanką. Udział poszczególnych słodów powinien zapewniać bogaty charakter chleba i grzanek przy zachowaniu odpowiedniej fermentowalności brzeczki. Przykładowym punktem wyjścia jest 65% słodu monachijskiego i 35% słodu pilzneńskiego lub wiedeńskiego. Dopuszczalny jest niewielki dodatek słodów karmelowych, orientacyjnie do 5% zasypu, zastępujący część słodów bazowych. Ich charakter nie powinien dominować. Słód melanoidynowy jest opcjonalny i wymaga oszczędnego dawkowania.

Surowce

Tradycyjną metodą zacierania jest dekokcja, wykorzystywana do budowania bogatego charakteru słodowego. Można stosować dekokcję jedno- lub wielowarową. Zacieranie infuzyjne również pozwala uzyskać właściwy profil piwa, jeżeli odpowiednio dobierze się zasyp i zapewni wystarczającą fermentowalność brzeczki.

Stosuje się przede wszystkim tradycyjne odmiany chmielu o profilu ziołowym, kwiatowym i lekko przyprawowym, np. Hallertauer Mittelfrüh, Tettnanger, Hersbrucker, Spalter Select lub Saaz. Do budowania goryczki można wykorzystać również odmiany Magnum lub Perle. Chmielenie powinno zapewniać przede wszystkim odpowiednią goryczkę; niewielkie późniejsze dawki mogą uzupełniać profil smakowy i aromatyczny, bez przesłaniania słodowości.

Technologia

Należy zastosować odpowiednią ilość zdrowych drożdży dolnej fermentacji zapewniających czysty profil i dobre odfermentowanie. Przykładowy schemat obejmuje rozpoczęcie fermentacji w temperaturze około 10-11°C, o ile odpowiada to wymaganiom wybranego szczepu, oraz stopniowe podniesienie temperatury pod jej koniec w celu dokończenia odfermentowania i redukcji produktów ubocznych. Fermentacja główna trwa zwykle około 1-3 tygodni. Następnie piwo poddaje się leżakowaniu, orientacyjnie przez 4-8 tygodni, do uzyskania dojrzałego, gładkiego profilu.

Historia zmian

Pełny dziennik zmian w opisie stylu w kolejności chronologicznej.

ŁWŁukasz Wróblewski

Korekta

ŁWŁukasz Wróblewski

Korekta

ŁWŁukasz Wróblewski

Recenzja i akceptacja KS

MPMateusz Puślecki

Korekta

PSPrzemysław Szczepańczyk

Korekta

PSPrzemysław Szczepańczyk

Opracowanie opisu stylu (kompendiumpiwa.pl)