MPPD Logo
Schwarzbier

Schwarzbier

Ciemne niemieckie piwo dolnej fermentacji, łączące chlebową słodowość i łagodną paloność z wyraźną goryczką.

EKSTRAKT
11–13°Blg
ALKOHOL
4,5–5,5% obj.
GORYCZKA
20–30IBU
BARWA
50–70EBC

Charakterystyka stylu

Wygląd

Barwa piwa ciemnobrązowa do niemal czarnej, często z rubinowymi refleksami. Piwo klarowne. Piana beżowa do jasnobrązowej, średnio wysoka do wysokiej, drobnopęcherzykowa i zwarta, trwała.

Aromat

Balans w kierunku słodowości, z opcjonalną chmielowością w tle oraz czystym profilem fermentacyjnym. Dominuje słodowość w formie aromatów chlebowych, razowych, orzechowych na średnio niskim lub średnim poziomie. Aromaty słodów palonych (kakao, kawa, gorzka czekolada, lukrecja) mogą wystąpić maksymalnie na średnio niskim poziomie i nie mogą przybierać form spalenizny ani popiołu i nie mogą dominować . Karmelowość może być nieobecna lub występować na niskim poziomie, ale nie powinna wnosić wyraźnej słodyczy ani nut toffi. Aromaty chmielowe o charakterze korzennym, kwiatowym lub ziołowym od nieobecnych do średnio niskich, zawsze na dalszym planie. Czysty profil fermentacyjny, bez estrów owocowych.

Smak

Balans pomiędzy słodyczą odsłodową a goryczą jest zrównoważony lub lekko przesunięty w stronę goryczy. Podobnie jak w aromacie, dominują średnio niskie lub średnie smaki słodowe z przewagą nut chlebowych, razowych, orzechowych uzupełnione o niskie lub średnio niskie akcenty palone, przywodzące na myśl kakao, gorzką czekoladę, kawę lub lukrecję, zawsze gładkie i dobrze zintegrowane, bez spalenizny i popiołowości. Karmelowość może być nieobecna lub występować na niskim poziomie, ale nie powinna wnosić wyraźnej słodyczy ani nut toffi. Chmielowość o charakterze korzennym, kwiatowym lub ziołowym na poziomie od niskiego do średnio niskiego, pozostająca na dalszym planie.  Czysty profil fermentacyjny, bez estrów owocowych. Finisz wytrawny lub półwytrawny, ze średnim lub średnio długim posmakiem łączącym chmielową goryczkę z subtelną palonością i nutami ciemnego pieczywa.

Goryczka

Chmielowa, średnio niska lub średnia, opcjonalnie uzupełniona niską goryczką pochodzącą ze słodów palonych. Średnia do długiej, o łagodnym charakterze, bez szorstkości i nieprzyjemnego zalegania.

Odczucie w ustach

Pełnia średnio niska lub średnia, wysycenie średnie lub średnio wysokie. Piwo gładkie, rześkie i stosunkowo lekkie w odbiorze, mimo bardzo ciemnej barwy. Nie powinny występować wyklejanie, oleistość, rozgrzewanie alkoholowe ani szorstkość i ściąganie pochodzące od słodów palonych.

Komentarz

Ciemne niemieckie piwo dolnej fermentacji, łączące chlebową słodowość i łagodną paloność z wyraźną goryczką. Pomimo niemal czarnej barwy pozostaje stosunkowo lekkie, wytrawne, rześkie i wysoce pijalne. W porównaniu z piwem monachijskim ciemnym jest ciemniejsze, bardziej palone, mniej słodkie i zazwyczaj nieco bardziej goryczkowe, natomiast od czeskich ciemnych lagerów odróżnia je przeważnie mniejsza karmelowość, większa wytrawność oraz brak diacetylu. Na tle wielu porterów i stoutów wyróżnia się łagodniejszą palonością oraz czystym profilem. Styl jest historycznie związany przede wszystkim z Turyngią i Saksonią. Jednym z jego najbardziej rozpoznawalnych producentów jest browar Köstritzer w Bad Köstritz, wzmiankowany po raz pierwszy w 1543 r.

Surowce i technologia

Surowce

Zalecana jest woda umiarkowanie zmineralizowana, bez wyraźnego charakteru mineralnego. Jako punkt wyjścia można przyjąć zbliżone stężenia chlorków i siarczanów, sprzyjające równowadze między pełnią a wytrawnością. Zasadowość wody należy dobrać do zasypu i sposobu dodawania słodów palonych. Poniższe zakresy jonów mają charakter orientacyjny:

Woda

Ca (wapń)
40–100 ppmMg (magnez) - 0–20 ppmNa (sód) - 0–50 ppmCl (chlorki) - 40–100 ppmSO4 (siarczany) - 40–100 ppmHCO3 (dwuwęglany) - 0–150 ppm

Zasyp

Podstawę zasypu stanowi zazwyczaj 40-80% słodu pilzneńskiego, uzupełnionego przede wszystkim słodem monachijskim oraz opcjonalnie niewielkim udziałem słodu wiedeńskiego. Charakterystyczną barwę i nuty palone zapewnia zwykle 1-4%, maksymalnie około 5% pozbawionych łuski słodów palonych, takich jak Carafa Special. Barwę można również korygować ekstraktem słodów palonych, np. Sinamar. Słody karmelowe mogą być pominięte lub zastosowane w niewielkiej ilości, nieprzekraczającej około 5% zasypu.

Zacieranie i gotowanie

Zacieranie infuzyjne lub dekokcyjne powinno sprzyjać głębszemu odfermentowaniu i uzyskaniu wytrawnego, lecz nie wodnistego piwa. Późne dodanie słodów palonych (np. na wygrzew lub wysładzanie) może ograniczyć intensywność nut palonych i ściąganie.

Chmielenie

Chmielenie przeprowadza się głównie na goryczkę, z możliwością zastosowania niewielkiej ilości na ostatnie minuty gotowania dla uzyskania subtelnego smaku i aromatu. Odpowiednie są tradycyjne niemieckie odmiany np. Hallertauer Mittelfrüh, Hallertauer Tradition, Tettnanger, Spalter, Spalt Select lub Hersbrucker.

Technologia

Fermentację prowadzi się czystym, głęboko odfermentowującym szczepem drożdży dolnej fermentacji, zazwyczaj w temperaturze 8-12°C lub zgodnie z zaleceniami producenta, z przerwą diacetylową pod koniec procesu. Po zakończeniu fermentacji piwo powinno być leżakowane w niskiej temperaturze, najlepiej około 0-4°C przez co najmniej 4-6 tygodni.

Historia zmian

Pełny dziennik zmian w opisie stylu w kolejności chronologicznej.

ŁWŁukasz Wróblewski

Korekta

OMOlaf Migus, Rafał Juszczak

Recenzja i akceptacja KS

ŁWŁukasz Wróblewski

Opracowanie opisu stylu

KJKacper Jasica

Recenzja i akceptacja KS

ŁWŁukasz Wróblewski

Opracowanie opisu stylu

Schwarzbier | Kategorie MPPD